Factfulness. Dlaczego świat jest lepszy, niż myślimy, czyli jak stereotypy zastąpić realną wiedzą

Książka “Factfulness. Dlaczego świat jest lepszy, niż myślimy, czyli jak stereotypy zastąpić realną wiedzą” Hansa Roslinga, Oli Roslinga i Anny Rosling Rönnlunnd to rozważania o wpływie stereotypów na nasze życie. Czy ludzkie myślenie zdominowały schematy?

Zwodnicze instynkty, którymi kierujemy się w życiu 

Roslingowie przedstawiają zaburzające postrzeganie świata instynkty oraz udowadniają nieprawidłowość danych statystycznych. Pierwszym z instynktów jest Instynkt przepaści – przekonanie o rozdźwięku między krajami rozwiniętymi a rozwijającymi się. Aby uniknąć takiej kategoryzacji, podzielmy grupy społeczne na cztery grupy dochodowe. Zobaczymy wtedy, że większość ludzi żyje na poziomie 3. Instynkt prostej linii często zauważa się zaś w wykresach, uwypuklających różnice międzyludzkie. Proste linie rzadko oddają prawdziwy stan rzeczy, krzywe pojawiają się w rozmaitych kształtach. Skrajności lepiej przemawiają do odbiorcy, stąd bierze się operowanie kontrastami. Kolejny z wymienionych, Instynkt pesymizmu, potęgują media, gdyż negatywne informacje są wyrazistsze. Bywa, że wspominamy dawne czasy z tęsknotą, ale kiedyś nie istniało po prostu tylu środków przekazu. Przesyt wiadomości prowadzi do Instynktu strachu – częstsze są wieści o skażeniu chemicznym bądź terroryzmie, zamiast o, bardziej dla nas realnej, degradacji środowiska. Instynkt wyolbrzymiania połączony z Instynktem pesymizmu sprawia, że nie dostrzegamy pozytywnych zmian. Instynkt generalizowania to natomiast wyciąganie wniosków na podstawie kilku przypadków. Widząc żeliwne naczynie, podgrzewające w Chinach wodę, myślimy, że w całych Chinach tak ogrzewa się wodę, jednak dotyczy to tylko 2. poziomu dochodowego.Instynkt przeznaczenia polega na przekonaniu o determinujących ludzki los cechach, np. o tym, że Afryka skazana jest na ubóstwo. Niewiele wiemy o rozwoju tego kontynentu, ponieważ zmiany zachodzą wolno i media ich nie zauważają. Instynkt pojedynczej perspektywy – jedna definicja dobra lub zła. Powoduje to nietolerancję, nieustannie kwestionujmy więc idee, analizujmy poglądy. Częsty jest także Instynkt szukania winowajcy – zrzucanie odpowiedzialności za zło na jedną osobę/grupę. Obwinianie pilota za katastrofę lotniczą nie rozwiąże problemu, a głęboka refleksja nad środkami zapobiegawczymi. Szukanie kozła ofiarnego zawsze powstrzymuje progres. Instynkt pośpiechu, ostatni z wymienionych, sprzyja raptownym reakcjom. Aktywiści wzywają np. do natychmiastowej walki ze zmianami klimatycznymi, tymczasem lepiej na spokojnie zaplanować działanie.

The mindset of factfulness | Hans Rosling | TGS.ORG

Podobieństwa nad różnicami

Książka “Factfulness. Dlaczego świat jest lepszy, niż myślimy, czyli jak stereotypy zastąpić realną wiedzą” zachęca również do szukania analogii między społecznościami. Dowiadujemy się, że Szwecję cechował w 1948 roku taki poziom dobrobytu, co obecnie Egipt, zaś w 1981 charakteryzowała się podobnym rozwojem do dzisiejszej Zambii. Misją Hansa RoslingaOli RoslingAnny Rosling Rönnlunnd było budowanie mostów oraz zrywanie ze schematami. Doskonale się z niej wywiązali.

Facebook
Twitter
LinkedIn

Sprawdź, gdzie kupić

Pokaż komentarze Ukryj komentarze

Dodaj komentarz